25 czerwca 2025
Prywatny norweski deweloper projektów jądrowych Norsk Kjernekraft i gmina Austrheim utworzyły spółkę Fensfjorden Kjernekraft AS w celu potencjalnego uruchomienia elektrowni jądrowej o mocy 1280 MWe składającej się z kilku małych reaktorów modułowych (SMR) dla rafinerii Equinor (d. Statoil) w norweskim Mongstad.
Grafika: rafineria ropy naftowej w Mongstad, Norwegia (Image: Nina-no / Wikipedia)
Norsk Kjernekraft AS to prywatne, norweskie przedsiębiorstwo akcyjne założone w 2022 roku, którego największym udziałowcem jest M Vest Invest 2 AS (ok. 55 %), współkontrolowany przez norweskiego miliardera Tronda Mohna i jego partnerów, pozostali właściciele to głównie inwestorzy przemysłowi i mniejszościowi akcjonariusze.
Planowana elektrownia miałaby powstać „w bezpośrednim sąsiedztwie zakładu Equinor w Mongstad – największego punktowego źródła emisji CO2 w Norwegii„, poinformował Norsk Kjernekraft. Będzie w stanie dostarczyć do 1280 MWe mocy i „wyprodukować około dwa razy więcej energii elektrycznej niż największa norweska elektrownia wodna„.
Jest to kolejny kamień milowy w realizacji tego projektu. W sierpniu 2024 r. Norsk Kjernekraft podpisał porozumienie z południowokoreańskimi firmami DL Energy i DL E&C – należącymi do DL Group – w celu zbadania wykonalności budowy elektrowni jądrowej w rafinerii ropy naftowej w tej lokalizacji.
„Kiedy elektrownia zostanie w pełni zrealizowana, będzie w stanie ograniczyć wszystkie emisje w pobliskim przemyśle, a także zapewnić szereg nowych zakładów i tworzenie wartości z perspektywy pokoleniowej. To wszystko przy wykorzystaniu znacznie mniejszej powierzchni i nakładów potrzebnych do uzyskania tej mocy z alternatywnych i bezemisyjnych źródeł energii” – podała Norsk Kjernekraft w komunikacie.
Fensfjorden Kjernekraft rozpocznie teraz dalsze badanie lokalizacji. Pierwszym krokiem jest rozpoczęcie procesu oceny oddziaływania we współpracy z władzami norweskimi. Po zakończeniu niezbędnych badań, spółka złoży wniosek o licencje i pozwolenia zgodnie z norweskim ustawodawstwem, aby pierwsze części elektrowni mogły zostać ukończone w 2035 roku.
Norsk Kjernekraft poinformował, że studium wykonalności wskazuje na „bardzo dobre warunki dla energetyki jądrowej na tym obszarze i uwzględnia między innymi technologię amerykańskiej firmy X-Energy„.
Ponadto Norsk Kjernekraft nawiązał również współpracę z francuską firmą Hexana, której celem jest opracowanie reaktora SMR wyposażonego w chłodzony sodem reaktor na neutrony prędkie (SFR), zintegrowany z wysokotemperaturowym urządzeniem magazynującym ciepło.
Elektrownia Hexana składałaby się z dwóch takich reaktorów (każdy o mocy 400 MWt) zasilających magazyn ciepła. Przylegający system konwersji pozwoli na produkcję energii elektrycznej na żądanie i w elastyczny sposób, aby konkurować z elektrowniami gazowymi, ale także dostarczać ciepło (do 500°C) bezpośrednio do pobliskich energochłonnych gałęzi przemysłu.
„Kluczowe sektory, takie jak petrochemia, rafinacja, stal i centra danych, potrzebują niezawodnej, wysokotemperaturowej i niskoemisyjnej energii – a zaawansowane reaktory jądrowe oferują atrakcyjne rozwiązanie wspierające cele klimatyczne kraju, długoterminowe bezpieczeństwo energetyczne i suwerenność przemysłową” – stwierdzili partnerzy.
Hexana to innowacyjny spinoff wywodzący się z francuskiej CEA (Commissariat à l’énergie atomique – Francuskiej Komisji Energii Atomowej), specjalizujący się w opracowywaniu czwartej generacji modułowych reaktorów jądrowych. Firma została założona w 2023 roku przez trzech byłych pracowników CEA i pozyskała grant 10 mln € w ramach programu France 2030 oraz prywatne finansowanie w wysokości 15 mln €. Hexana kieruje swoje rozwiązania przede wszystkim do energochłonnych branż takich jak stalownie, cementownie, przemysł chemiczny, produkcja wodoru i epaliw, oferując elastyczne, dekarbonizowane źródło ciepła i prądu.
Norsk Kjernekraft powiedział, że jako potencjalny operator energii jądrowej w Norwegii pomoże Hexanie w identyfikacji odpowiednich lokalizacji, możliwości rynkowych i budowaniu relacji z kluczowymi podmiotami przemysłowymi i instytucjonalnymi.
REDAKCJA / WORLD NUCLEAR NEWS
