_{15 września 2025}

Stany Zjednoczone i Wielka Brytania zawrą w tym tygodniu porozumienie na rzecz budowy małych reaktorów modułowych  (SMR) i mikroreaktorów (MMR) oraz współpracę przy procesach licencyjnych. Zawarciu partnerstwa będzie towarzyszyć podpisanie szeregu umów z udziałem prywatnych firm amerykańskich i brytyjskich m.in. rozwijających technologie SMR i MMR.

Wielka Brytania i USA uzgodniły porozumienie dotyczące zwiększenia budowy elektrowni jądrowych w obu krajach, otwierając drogę do znacznej ekspansji nowych projektów jądrowych oraz przyspieszenia procesów zatwierdzania reaktorów.

Cel: szybsze wdrożenia

Umowa – znana pod nazwą Atlantic Partnership for Advanced Nuclear Energy – ma zostać podpisana podczas wizyty państwowej prezydenta USA Donalda Trumpa w Wielkiej Brytanii w tym tygodniu.

Dzięki porozumieniu firmy będą mogły szybciej budować nowe elektrownie jądrowe w obu krajach, skracając np. czas uzyskania licencji z dotychczasowych 3–4 lat do około 2. To oznacza, że jeśli rygorystyczne kontrole bezpieczeństwa zostaną przeprowadzone w jednym kraju, będzie można je wykorzystać do przyspieszenia oceny w drugim.

Przy okazji ogłoszonego porozumienia firma Rolls-Royce, poinformowała o wejściu w amerykański proces regulacyjny dla swoich SMR, sygnalizując zamiar wdrożenia ich nie tylko w Wielkiej Brytanii, ale także w USA i innych krajach.

W ostatnich miesiącach rząd Wielkiej Brytanii rozpoczął szeroko zakrojoną kampanię na rzecz rozwoju energetyki jądrowej, zobowiązując się do inwestycji rzędu 14 mld funtów w dwa nowe bloki jądrowe w Sizewell C oraz kontynuując prace nad SMR-ami Rolls-Royce’a.

Boom na prywatne inwestycje w atom

Według brytyjskiego rządu największe od pokoleń wsparcie dla atomu prowadzi do boomu inwestycji prywatnych, czyniąc kraj światowym liderem w przyciąganiu inwestycji jądrowych.

Porozumienie toruje drogę do szerokiej ekspansji nowych projektów jądrowych w Wielkiej Brytanii – sektor ten stworzył już 11 000 miejsc pracy w tym roku dzięki inwestycjom kierowanym przez państwo.

Dane z 15 września opublikowane przez Nuclear Industry Association pokazują, że przemysł jądrowy zatrudnia obecnie rekordową liczbę 98 000 osób w Wielkiej Brytanii. 

Niezależność od Rosji i bezpieczeństwo

Celem partnerstwa jest również całkowite wyeliminowanie zależności od rosyjskich materiałów jądrowych do końca 2028 roku. Obecnie Rosja produkuje większość paliwa HALEU do celów komercyjnych. Pewna produkcja rozpoczęła się już w USA w ramach inicjatywy Departamentu Energii zmierzającej do zmniejszenia zależności od zagranicznych źródeł.

Partnerstwo obejmuje także energetykę termojądrową, poprzez skoordynowane programy eksperymentalne, w ramach których brytyjskie i amerykańskie know-how zostanie połączone z technologiami sztucznej inteligencji w celu opracowania zaawansowanych narzędzi symulacyjnych, a nowe ośrodki badawcze przyspieszą postęp w kierunku komercyjnej energii termojądrowej.

Nowe umowe handlowe: SMR, MMR i paliwo jądrowe

Zawarciu międzyrządowego porozumienia ma towarzyszyć zawarcie pięciu umów handlowych między podmiotami amerykańskimi i brytyjskimi:

• Amerykańska firma reaktorowa i paliwowa X-energy oraz brytyjski koncern energetyczny Centrica planują budowę do 12 małych reaktorów modułowych (SMR) w Hartlepool w północno-wschodniej Anglii, a następnie realizację programu ogólnokrajowego obejmującego flotę o łącznej mocy 6 GW.
• Holtec, EDF i Tritax planują rozwój zaawansowanych centrów danych zasilanych przez SMR w miejscu byłej elektrowni węglowej Cottam w Nottinghamshire.
• Amerykańska firma Last Energy oraz DP World zamierzają uruchomić jedną z pierwszych na świecie mikroelektrowni jądrowych, aby zasilić rozbudowę portu i parku biznesowego London Gateway należącego do DP World.
• TerraPower, założona przez Billa Gatesa, oraz KBR przeprowadzą studia wykonalności i ocenią lokalizacje w Wielkiej Brytanii pod kątem wdrożenia zaawansowanej technologii reaktora SMR Natrium.
• Urenco, międzynarodowa firma wzbogacająca uran, oraz amerykańska spółka Radiant podpiszą kontrakt wart 4 mln funtów (5,4 mln USD, 4,6 mln EUR) na dostawy nisko wzbogaconego uranu o wysokim stężeniu izotopu U-235 (HALEU) dla zaawansowanych reaktorów na rynek USA.

Plany zakreślone w porozumieniu są na wczesnym etapie i będą wymagać finansowania oraz wsparcia rządowego, aby mogły zostać zrealizowane.

REDAKCJA / NUCNET